Studenci Politechniki Rzeszowskiej zwycięzcami konkursu European Defence Challenge VI
Ceremonia wręczenia nagród w szóstej edycji konkursu European Defence Challenge odbyła się w Royal Military Academy w Brukseli. Pierwsze miejsce zdobyli Patrycja Paleń i Maciej Dec z Politechniki Rzeszowskiej, autorzy pracy pt. „Strategic Defence Talent Academy: An Intelligent Educational Ecosystem Integrating STEM, Real Defence Challenges and Workforce Planning for Europe”.
European Defence Challenge jest konkursem skierowanym do studentów europejskich uczelni i innych instytucji edukacyjnych. Jego celem jest zainteresowanie młodych osób problematyką przemysłu lotniczego i obronnego oraz zachęcenie ich do poszukiwania rozwiązań odpowiadających na aktualne wyzwania tego sektora. Gospodarzami szóstej edycji konkursu były Fondazione Giacomo Brodolini oraz Politechnika Rzeszowska. Temat przewodni edycji brzmiał „From STEM to Strategy: Empowering Young Minds to Shape Europe’s Aerospace & Defence Future”.
Konkurs miał charakter wieloetapowy. Uczestnicy przygotowywali najpierw krótką propozycję rozwiązania wybranego problemu, a autorzy prac zakwalifikowanych do kolejnego etapu rozwijali swoje koncepcje w obszerniejsze opracowania. Prace były oceniane przez łącznie pięciu niezależnych ekspertów z przemysłu, uczelni i organizacji powiązanych z obszarem aerospace & defence, zapewniając bezstronność i obiektywność ocen. Zwracano uwagę, aby przedstawiane rozwiązania nie ograniczały się wyłącznie do aspektów technicznych, lecz uwzględniały również uwarunkowania ekonomiczne, społeczne, środowiskowe, etyczne lub polityczne.
Patrycja Paleń i Maciej Dec zaproponowali stworzenie Strategic Defence Talent Academy (SDTA), czyli inteligentnego ekosystemu edukacyjnego, który miałby łączyć rozwijanie kompetencji STEM, rozwiązywanie rzeczywistych problemów sektora obronnego oraz planowanie przyszłych potrzeb kadrowych. Punktem wyjścia do opracowania koncepcji był problem pozyskiwania i przygotowywania młodych specjalistów do pracy w sektorze lotniczym i obronnym. Jednym z ograniczeń w kształceniu studentów w tym obszarze jest utrudniony dostęp do rzeczywistych danych oraz scenariuszy operacyjnych ze względu na ich poufny charakter..
Zaproponowane rozwiązanie ma umożliwić zdobywanie doświadczenia związanego z rzeczywistymi problemami sektora bez konieczności wykorzystywania informacji niejawnych. W koncepcji SDTA dużą rolę odgrywają sztuczna inteligencja, symulacje oraz dane syntetyczne. Ekosystem został pomyślany jako połączenie kilku wzajemnie uzupełniających się elementów, wśród których znalazły się AI Talent Radar, Defence Forge oraz Defence Proving Grounds. Ostatni z tych elementów został zaprojektowany jako środowisko praktyki i symulacji, którego ważną podstawę technologiczną stanowi generowanie danych syntetycznych.
Takie podejście umożliwia stworzenie warunków, w których student może rozwijać zarówno kompetencje techniczne, jak i umiejętności potrzebne do rozwiązywania interdyscyplinarnych problemów. Jednocześnie technologie cyfrowe mają wspierać rozpoznawanie potencjału młodych ludzi oraz lepsze dopasowywanie procesu ich rozwoju do zmieniających się potrzeb sektora. W centrum przedstawionej koncepcji pozostaje więc człowiek i jego kompetencje, natomiast sztuczna inteligencja pełni funkcję narzędzia wspierającego proces uczenia się i przygotowania do przyszłej pracy.
Koncepcja Strategic Defence Talent Academy została przedstawiona na Politechnice Rzeszowskiej jeszcze przed finałem konkursu. 29 maja 2026 r., podczas XVI International Conference Lean Learning Academy „Simulations and Artificial Intelligence in Modern Industry”, Patrycja Paleń i Maciej Dec zaprezentowali SDTA jako ekosystem symulacyjny wspierany przez sztuczną inteligencję. Podkreślili wówczas, że jednym z jego głównych założeń jest zainteresowanie młodych ludzi zagadnieniami związanymi z obronnością oraz umożliwienie im rozwijania odpowiednich kompetencji bez konieczności pracy na informacjach poufnych.
Kilka dni później autorzy mieli możliwość przedstawienia swojej propozycji w Brukseli. W finale ich projekt został oceniony najwyżej. Drugie miejsce zajęli Alix Raynaud de Lage i Anna Paszek ze Sciences Po Lille (Francja) z propozycją „A Defense Erasmus: one year, three perspectives, one European defense”, natomiast trzecie miejsce przypadło Clémence Menard i Hadrienowi Matignonowi, również ze Sciences Po Lille, za projekt „Orbital Europe – spreading european strategic culture at all levels”.
W European Defence Challenge istotny jest nie tylko sam rezultat konkursu, lecz również możliwość skonfrontowania pomysłów studentów z oczekiwaniami środowiska związanego z europejskim sektorem lotniczym i obronnym. Finaliści zostali zaproszeni do Brukseli, gdzie mieli możliwość spotkania przedstawicieli tego środowiska. Konkurs ma bowiem służyć nie tylko tworzeniu nowych koncepcji, ale także zainteresowaniu młodych ludzi przyszłą pracą w branży aerospace & defence.
Zwycięski projekt Patrycji Paleń i Macieja Dec dobrze wpisuje się w dyskusję dotyczącą kompetencji przyszłości. Rozwój sztucznej inteligencji, symulacji i cyfrowych modeli zmienia nie tylko sposób funkcjonowania przemysłu, lecz również sposób przygotowywania przyszłych inżynierów i specjalistów. W tym kontekście szczególnego znaczenia nabiera współpraca uczelni z przemysłem oraz aktywne włączanie studentów w rozwiązywanie rzeczywistych problemów.
Pierwsze miejsce studentów Politechniki Rzeszowskiej w European Defence Challenge VI jest również przykładem tego, że młodzi ludzie mogą być nie tylko odbiorcami wiedzy dotyczącej nowych technologii, lecz także autorami koncepcji odpowiadających na wyzwania rozpatrywane na poziomie europejskim.
Pełny tekst pracy konkursowej dostępny jest na stronie https://assets-plus.eu/challenge/.
